Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt

Chia sẻ
Thị trường di động hiện tại do hai hệ điều hành chính Android và iOS kiểm soát đến hơn 90% thiết bị di động. Liệu Windows Phone, Black Berry hay các nền tảng mới nổi như Tizen, Sailfish có thể thay đổi trật tự này?

Cuộc đua tam mã

Có hai xu hướng nhận định về thị trường hệ điều hành và smartphone trong năm 2014. Theo hãng  nghiên cứu thị trường Flurry, năm 2014 sẽ xuất hiện “cuộc đua khắc nghiệt” trong phân khúc smartphone cao cấp. Ngược lại, hãng nghiên cứu IDC dự đoán smartphone giá rẻ là nhân tố chính của thị trường, vì các thiết bị smartphone giá rẻ sẽ dần thay thế các dòng điện thoại phổ thông. Điều này đồng nghĩa với nhu cầu về smartphone bình dân tiếp tục tăng lên, còn ở phân khúc smartphone cao cấp ngày càng bị bão hoà.

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu vẫn còn nhiều bất ổn, chưa có sự ổn định cao và theo các số liệu thống kê tại các thị trường mới nổi, ví dụ như Việt Nam vẫn còn khoảng 70% người dùng điện thoại phổ thông. Các nhà sản xuất smartphone Android và Windows Phone, cụ thể hơn là Samsung và Nokia (vừa được Microsoft mua lại) đang nắm nhiều lợi thế hơn iOS của Apple (vốn chỉ tập trung vào thị trường cao cấp) trên “đường đua” trong năm 2014.
Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt ảnh 1

Top 3 nền tảng di động hiện nay

Thực tế nếu xét về sự ổn định nhờ một “hệ sinh thái” tốt và khép kín từ thiết bị, hệ điều hành đến kho ứng dụng, rất nhiều người dùng chọn mua thiết bị iOS chỉ vì yếu tố này. Windows Phone cũng tương tự iOS khi “cấm cửa” không cho người dùng can thiệp vào hệ điều hành để thao tác tùy  biến. Ngay cả các ứng dụng cũng được Microsoft sàng lọc kỹ, những ứng dụng đáp ứng đủ tiêu chuẩn mới có thể cài đặt và sử dụng được. Chính vì thế, những thiết bị của iOS hay Windows Phone rất ít bị lỗi, tạo cảm giác cho người dùng thấy thiết bị hoạt động mượt mà hơn Android.

Dù hiện tại Windows Phone chỉ chiếm vài phần trăm thị phần, thì theo giới phân tích dự đoán nhiều khả năng Windows Phone sẽ rất phát triển trong tương lai, mặc cho hiện tại Windows Phone là một nền tảng “khó ưa” đối với nhà sản xuất và cả người dùng, vì rất nhiều lý do: chi phí bản quyền cao hơn Android, khả năng tuỳ biến và ứng dụng còn hạn chế,…

Việc Microsoft đã chi ra hơn 7 tỷ USD để thâu tóm mảng thiết bị di động của Nokia cùng với quyền sử dụng nhiều bằng sáng chế của Nokia có thể sẽ giúp hãng chủ động nhiều hơn cho chiến lược mới nhằm giành lại thị phần cho Windows Phone. Xét ở thị trường toàn cầu, Nokia vẫn là một thương hiệu lớn được nhiều người đánh giá cao và còn duy trì rất nhiều mối quan hệ chặt chẽ với các nhà mạng, điều này sẽ quyết định đến số lượng thiết bị bán ra thị trường, thêm nữa là Nokia đặc biệt rất mạnh trong phần cung cấp thiết bị hấp dẫn có giá rẻ, để đáp ứng chiến lược phát triển phần cứng của Microsoft.

Song song với đó, ở mảng phần mềm, Microsoft đã bắt đầu triển khai sáp nhập các nền tảng Windows Phone (cho smartphone) và Windows RT (dành cho tablet - máy tính bảng) lại với nhau. Điều này giúp cho các nhà phát triển ứng dụng sẽ thuận lợi hơn trong việc viết ứng dụng chạy chung cho nhiều loại thiết bị, chiến lược này khá giống với Android và Apple đang áp dụng. Đồng thời, kế hoạch “One Microsoft” nhằm tích hợp cả ba nền tảng Windows 8 (thiết bị PC, laptop) với Windows Phone (thiết bị di động) và Xbox (thiết bị chơi game) sẽ tạo ra một sự thống nhất cần thiết, tận dụng hết các khả năng mà Microsoft đang có sẵn trong tay để tạo nên một hệ sinh thái ổn định cần thiết.

Tuy nhiên, kế hoạch của Microsoft được dự đoán sớm nhất cũng phải đến năm 2015 mới có kết quả, khi đó mới đủ mạnh để cạnh tranh sòng phẳng với Android và iOS. Trước mắt, khả năng cạnh tranh với Android thực sự là nhiệm vụ bất khả thi với Windows Phone, nhưng với iOS thì trong tầm tay vì cách thức hoạt động và chiến lược của Apple và Microsoft khá giống nhau. Nếu Apple không tích cực hơn về phân khúc sản phẩm để nhắm đến nhiều thị trường thì sẽ khó có thể ngăn chặn sự “trỗi dậy” của Microsoft.

Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt ảnh 2
Android sẽ còn thống trị trong nhiều năm nữa!

Về phần Android, dù đang chiếm thị phần rất lớn nhưng có sự bất đồng nội bộ. Các hãng đang phụ thuộc vào Goolge dường như đang có ý định thoát ra. CNET tiết lộ thông tin HTC đang âm thầm phát triển một hệ điều hành riêng nhắm đến thị trường Trung Quốc, Samsung lại gây gốc hơn khi đã công bố sẽ ra mắt và đặt rất nhiều kỳ vọng vào hệ điều hành Tizen riêng của hãng. Chiến lược hợp tác giữa Google và Samsung phủ rộng trên nhiều phân khúc sẽ bị phá sản. Nếu Tizen thành công thực sự sẽ gây ảnh hưởng rất lớn đến Google, đơn giản vì Samsung đang dẫn đầu nhóm sản xuất thiết bị Android khi đóng góp đến 68% thiết bị trong năm 2013. Dĩ nhiên vẫn còn đó một loạt hãng lớn như Sony, HTC, LG hay Huawei, Lenovo, Asus, Acer... dùng Android nhưng sự ra đi của Samsung (nếu có) hoàn toàn làm thị phần của Android bị giảm rất mạnh.

Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt ảnh 3

Ưu khuyết điểm Android, iOS, WinPhone 8

“Lính mới” có làm nên chuyện?

Mặc dù bộ ba Android, iOS và Windows Phone đang rất mạnh với nhiều lợi thế thôn tính thị phần thiết bị di động, vẫn có nhiều nền tảng hệ điều hành di động mới ra mắt như Tizen, Firefox, Ubuntu Linux (hãng Canonical), Sailfish (hãng điện thoại Jolla) và thậm chí có thể có thêm sự quay trở lại của webOS (HP).

Trong số này, Tizen được đánh giá cao nhất, giới công nghệ dự đoán và hy vọng sẽ thay thế cho Android trong tương lai. Tizen có phần lõi Linux giống như các mã nguồn mở khác và được phát triển hợp tác bởi Samsung và Intel, kết hợp với một loạt các hãng và nhà mạng như Fujitsu, Huawei, NEC CASIO, NTT DOCOMO, KT, Orange, Panasonic, SK Telecom, Vodafone, Spint…
Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt ảnh 4

Nền tảng mới Tizen tham vọng lật đổ Android

Sự khác biệt của Tizen với các nền tảng đang có là ngoài khả năng hỗ trợ smartphone và tablet, còn có thể dùng cho các thiết bị gia dụng, TV, máy tính, máy ảnh, đồng hồ thông minh và nhiều lĩnh vực khác. Qua đó có thể thấy tham vọng của các nhóm tham gia là rất lớn, tuy nhiên để đưa Tizen đến người dùng hay “lật đổ Android” thì còn rất nhiều điều phải làm. Phần thiết bị Samsung kết hợp với các hãng và nhà mạng trọng Hiệp hội Tizen thừa sức đáp ứng do đã có thị phần lớn, nhưng điều kiện quan trọng nhất Tizen cần phải có một hệ sinh thái xoay quanh đủ mạnh để thu hút người dùng, và Samsung đang rất tích cực làm điều này.

Liên quan tới xu hướng này, có một vài thông tin cho rằng, Samsung muốn kết hợp với Mozilla, hãng đang phát triển hệ điều hành Firefox riêng, để cùng phát triển nhưng có lẽ không khả thi vì tham vọng của Mozilla cũng không hề nhỏ.

Nền tảng Firefox của Mozilla thiết kế hoàn toàn dựa trên các công nghệ web như HTML 5 và JavaScript cho các ứng dụng, nhờ đó các thiết bị không đòi hỏi cấu hình mạnh. Riêng Ubuntu của Canonical lại muốn mang đến cho người dùng trải nghiệm mới mẻ hơn nữa, khi không yêu cầu thiết bị có nút bấm vậy lý, thay vào đó là các thao tác bằng cử chỉ.

Hai tên tuổi còn lại, Sailfish OS và WebOS thực chất không phải là nền tảng mới. Sailfish do một nhóm cựu kỹ sư của Nokia phát triển dựa trên nền tảng Linux và kế thừa rất nhiều ưu điểm của nền tảng MeeGo trước đây. webOS thì vốn có gốc từ nền tảng PalmOS được cải tiến và đổi tên sau khi về với HP.

 

Những nền tảng mới này có điểm chung đều là hệ điều hành mở, hứa hẹn sẽ mang đến nhiều lợi ích và đáp ứng tốt nhu cầu người dùng. Tuy nhiên, cần hiểu rõ hơn mục đích các hãng muốn phát triển nền tảng mới là để tự tuỳ chỉnh phần cứng lẫn phần mềm theo ý muốn, thay vì phải dùng Android vốn đã định hình cơ bản. Đồng nghĩa các nền tảng này đều phải làm mới từ đầu, phải xây dựng hệ sinh thái cho nền tảng và các thiết bị đầu cuối. Đó cũng chính là lý do vì sao đến hiện nay các nền tảng này vẫn chưa phổ biến ra thị trường.

Có thể trong vài năm tới, các nền tảng mới sẽ chiếm một số thị phần nhất định nhưng sẽ rất khó để có thể đe doạ vị trí của hiện tại của Windows Phone và iOS, chứ chưa nói đến Android. Thế nhưng ở tương lai xa hơn, khi sự phát triển của công nghệ đưa các thiết bị di động làm tốt các công việc của Laptop hay PC hiện nay, có thể Android sẽ thất bại, Windows Phone và iOS sẽ có rất nhiều lợi thế vươn lên nhờ thói quen người dùng từ hai nền tảng trên máy tính - Windows hay Mac OS và hệ sinh thái ổn định.


Thị phần Smartphone toàn cầu 2013 (nguồn: IDC)

Hệ điều hành (OS)

Số lượng (triệu máy)

Thị phần (%)

Android

793,6

78,6

iOS

153,4

15,2

Windows Phone

33,4

3,3

BlackBerry

19,2

1,9

Khác

10

1,0

Tổng

1009,6

100

Hệ điều hành di động: Cạnh tranh khốc liệt ảnh 5

Thị phần thiết bị di động 2013

Các số liệu về thị phần thiết bị di động toàn cầu trong năm 2013 cho thấy cách tiếp cận người dùng thông qua một loạt các đối tác sản xuất thiết bị từ bình dân đến cao cấp của Google đang hiệu quả và thành công hơn rất nhiều so với Apple. Bên cạnh đó, hai hệ điều hành Windows Phone và BlackBerry, từng làm mưa làm gió tại thị trường Bắc Mỹ một thời gian dài, dù đang đứng vị trí thứ ba và thứ tư nhưng chỉ có thị phần rất khiêm tốn.

 

Hệ điều hành được nhiều người dùng trông chờ sẽ có thể làm “cuộc cách mạng” - Windows Phone chủ yếu phụ thuộc vào Nokia và dòng Lumia, các hãng khác như HTC, Huawei, Samsung, Lenovo,… chưa đóng góp nhiều. Không như Windows Phone đang có những bước đi chậm và chắc để dần lấy lại thị phần thì BlackBerry đang lao dốc, doanh số giảm mạnh cộng với việc người dùng không đánh giá cao phiên bản BB10 bằng nền tảng cũ BB7 khiến hãng đang bị mất phương hướng. Nhiều khả năng BlackBerry có kết cục không đẹp, giống như Symbian đã bị Nokia khai tử, nếu không có một chiến lược cụ thể đủ mạnh thay đổi vận mệnh.

Trường Thành


Trường Thành

Chia sẻ

Bạn đọc bình luận

Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu
Nhập mã bảo mật (*)    Refresh

Cùng chuyên mục